«Ποιος άνθρωπος ανάμεσά σας, αν έχει εκατό πρόβατα και χάσει ένα από αυτά, δεν αφήνει τα ενενήντα εννέα στην έρημο και δεν πηγαίνει να ψάξει το χαμένο, ώσπου να το βρει;»
Λουκάς 15:4
Ίσως νιώθεις πως, αν πρόκειται ποτέ να ξαναβρεθείς κοντά στον Θεό, όλο το βάρος πέφτει σ' εσένα. Πρέπει εσύ να ξεκινήσεις, εσύ να βρεις τον δρόμο πίσω, εσύ να αξίζεις την επιστροφή. Ωστόσο η Αγία Γραφή λέει κάτι σχεδόν ανάποδο από αυτό που φανταζόμαστε. Ο Θεός που σε αναζητά δεν στέκεται με σταυρωμένα χέρια στην άκρη του δρόμου, περιμένοντας να ξεκουραστεί η ντροπή σου. Αντίθετα, Εκείνος έχει ήδη σηκωθεί και βγαίνει να σε ψάξει.
Αυτή είναι μια αλήθεια που φέρνει ανάπαυση, όχι μοιρολατρία. Δεν σημαίνει ότι όλα είναι προδιαγεγραμμένα και ότι εσύ είσαι ένα παθητικό κομμάτι σε ένα παιχνίδι. Δηλαδή, ακόμη και τις ώρες που νιώθεις πιο μακριά, πιο χαμένος, πιο ανάξιος, υπάρχει Κάποιος που σε σκέφτεται πρώτος. Ο Θεός που σε αναζητά δεν αρχίζει να σε αγαπά όταν εσύ καθαρίσεις τη ζωή σου. Αντίθετα, σε αγαπούσε ήδη όταν ξεκίνησε να σε ψάχνει.
Σε αυτό το άρθρο θα δούμε τι διδάσκει η Γραφή για τον Θεό που παίρνει την πρωτοβουλία: από την παραβολή του χαμένου προβάτου μέχρι τις σιωπηλές ώρες όπου νομίζεις πως είσαι ολομόναχος. Επιπλέον, θα δούμε γιατί η αγάπη που δεν τα παρατά κάνει πάντα το πρώτο βήμα, και τι σημαίνει αυτό για εσένα σήμερα, όποια και αν είναι η απόσταση που νιώθεις.
Το χαμένο πρόβατο: ο βοσκός που αφήνει τα ενενήντα εννέα
Όταν ο Ιησούς θέλησε να εξηγήσει πώς νιώθει ο Θεός για τον έναν άνθρωπο που έχει απομακρυνθεί, δεν μίλησε για κανόνες ούτε για τιμωρία. Διηγήθηκε μια ιστορία. Φαντάσου, λέει, έναν βοσκό με εκατό πρόβατα. Το ένα χάνεται. Τι κάνει; (Λουκάς 15:4) Δεν λέει «ε, μου μένουν άλλα ενενήντα εννέα». Αφήνει την ασφάλεια του κοπαδιού και ξεκινά να ψάχνει το ένα, ώσπου να το βρει.
Πρόσεξε όμως ποιος κουράζεται σ' αυτή την ιστορία. Δεν τρέχει το πρόβατο πίσω στον βοσκό. Αντίθετα, το χαμένο πρόβατο είναι μπερδεμένο, ίσως τραυματισμένο, ανίκανο να βρει μόνο του τον δρόμο. Εκείνος που ψάχνει, εκείνος που περπατά στις πλαγιές, εκείνος που δεν σταματά, είναι ο βοσκός. Επομένως η πρωτοβουλία είναι ολόκληρη δική Του.
Και όταν το βρίσκει, δεν το μαλώνει. Δεν το σέρνει πίσω τιμωρώντας το. (Λουκάς 15:5) Αντίθετα, το σηκώνει στους ώμους Του, χαρούμενος. Εδώ είναι η καρδιά της εικόνας: ο Θεός που σε αναζητά δεν επιστρέφει θυμωμένος που χρειάστηκε να βγει. Επιστρέφει, δηλαδή, χαρούμενος που σε βρήκε. Η χαρά δεν είναι μια ανταμοιβή που κερδίζεις, αλλά η φυσική αντίδραση μιας καρδιάς που σε αγαπά.
Ο Θεός κάνει το πρώτο βήμα: η αναζήτηση που προηγείται
Ίσως σκέφτεσαι: «καλά, εγώ όμως δεν Τον ψάχνω καθόλου. Πώς να με βρει Εκείνος, αν εγώ δεν κάνω τίποτα;» Εδώ ακριβώς η Γραφή μάς εκπλήσσει. Ο προφήτης Ησαΐας βάζει στο στόμα του Θεού λόγια συγκλονιστικά: βρέθηκα, λέει, από ανθρώπους που ούτε καν με ζητούσαν. (Ησαΐας 65:1) Δηλαδή η αναζήτηση του Θεού δεν περιμένει πρώτα τη δική μας. Προηγείται.
Αυτό σημαίνει ότι ο Θεός κάνει το πρώτο βήμα ακόμη και πριν εμείς καταλάβουμε ότι χρειαζόμαστε ένα βήμα. Πολλοί άνθρωποι, για παράδειγμα, κοιτώντας πίσω, αναγνωρίζουν πως πολύ πριν αρχίσουν να ψάχνουν τον Θεό, Εκείνος τους είχε ήδη βάλει στον δρόμο τους ανθρώπους, τα βιβλία, τις ερωτήσεις και τις νύχτες που τους έσπρωξαν προς τα Εκεί. Ωστόσο δεν το έβλεπαν τότε. Το κατάλαβαν, δηλαδή, αργότερα.
Πάρε για παράδειγμα τον Ινδό Σούνταρ Σινγκ, που ο Μακντόναλντ διηγείται στο βιβλίο του. Ήταν τόσο εχθρικός στο Ευαγγέλιο που έκαψε ένα αντίτυπο της Καινής Διαθήκης. Παρόλα αυτά, μέσα στην απελπισία του, φώναξε στον Θεό να φανερωθεί, μισοπεθαμένος να βάλει τέλος στη ζωή του. Και Εκείνος απάντησε. Ο άνθρωπος που πολεμούσε τον Θεό ανακάλυψε ότι ο Θεός δεν τον είχε εγκαταλείψει ποτέ. Συνεπώς η αναζήτηση ήταν πάντα αμφίδρομη μόνο φαινομενικά: στην πραγματικότητα ξεκίνησε από Εκείνον.
Η αγάπη που δεν τα παρατά σε τραβά κοντά
Υπάρχει ένας λόγος του Ιησού που, εκ πρώτης όψεως, μοιάζει αυστηρός, στην πραγματικότητα όμως είναι από τους πιο παρηγορητικούς. Λέει ότι κανείς δεν μπορεί να έρθει σ' Αυτόν, αν δεν τον τραβήξει πρώτα ο Πατέρας. (Ιωάννης 6:44) Με άλλα λόγια, η ίδια η επιθυμία σου να πλησιάσεις τον Θεό δεν γεννήθηκε από το πουθενά. Είναι κιόλας σημάδι ότι Εκείνος ήδη σε τραβά κοντά Του.
Σκέψου το ανάποδα για μια στιγμή. Αν, για παράδειγμα, περίμενες να έχεις απόλυτα καθαρά κίνητρα, τέλεια πίστη και μηδέν αμφιβολίες πριν στραφείς στον Θεό, δεν θα ξεκινούσες ποτέ. Όμως η αγάπη που δεν τα παρατά δεν δουλεύει έτσι. Δεν περιμένει να γίνεις άξιος. Σε ελκύει όπως είσαι, με τα ερωτήματά σου, με την κούρασή σου, με τη μισή σου διάθεση. Δηλαδή ακόμη και το αδύναμο «ίσως» που ψιθυρίζεις είναι ήδη απάντηση σε ένα κάλεσμα που προηγήθηκε.
Γι' αυτό, αν αυτή τη στιγμή νιώθεις έστω και την παραμικρή έλξη προς τον Θεό, μια λαχτάρα που δεν εξηγείς, αυτό δεν είναι τυχαίο. Πραγματικά, είναι το χέρι Εκείνου που σε αναζητά. Η αγάπη που δεν τα παρατά δεν φωνάζει από μακριά να γυρίσεις μόνος. Έρχεται και σε βρίσκει εκεί που είσαι.
Πουθενά αρκετά μακριά: ο Θεός που σε αναζητά δεν χάνει το ίχνος σου
Κάποιες φορές το πρόβλημα δεν είναι ότι ο Θεός μοιάζει μακριά, αλλά ότι εμείς θέλουμε να ξεφύγουμε. Νιώθουμε ντροπή, ενοχή ή θυμό, και σκεφτόμαστε πως αν τρέξουμε αρκετά μακριά, θα μας αφήσει επιτέλους ήσυχους. Ο ψαλμωδός όμως είχε ανακαλύψει κάτι ταυτόχρονα τρομακτικό και βαθιά παρήγορο: δεν υπάρχει τόπος όπου να μην είναι Εκείνος. (Ψαλμοί 139:7)
Αν ανέβαινε στον ουρανό, ήταν εκεί. Αν κατέβαινε στα πιο σκοτεινά βάθη, ήταν κι εκεί. (Ψαλμοί 139:8) Στις πιο μακρινές άκρες της θάλασσας, ακόμη και στο πιο απομακρυσμένο σημείο που μπορούσε να φανταστεί, το χέρι του Θεού τον έφτανε και τον κρατούσε. (Ψαλμοί 139:10) Αυτό δεν είναι απειλή, είναι υπόσχεση. Δεν υπάρχει βυθός της ζωής σου τόσο βαθύς ώστε να σε χάσει ο Θεός που σε αναζητά.
Εδώ, ωστόσο, χρειάζεται τρυφερότητα, όχι εύκολες απαντήσεις. Αν αυτή την περίοδο νιώθεις πραγματικά απών τον Θεό, η Γραφή δεν σε κατηγορεί γι' αυτό το συναίσθημα. Αντίθετα, σου δίνει κάτι σταθερότερο από το συναίσθημα: το γεγονός ότι η παρουσία Του δεν εξαρτάται από το αν τη νιώθεις. Πολλές φορές, ότι Εκείνος σε κρατούσε φαίνεται μόνο εκ των υστέρων. Επομένως, και τώρα που δεν Τον βλέπεις, το χέρι Του δεν έχει φύγει από πάνω σου.
Πριν εσύ Τον αγαπήσεις: η αγάπη που ξεκίνησε πρώτη
Όλα όσα είδαμε συνοψίζονται σε μία πρόταση του αποστόλου Ιωάννη, τόσο απλή που μπορεί να την προσπεράσεις, και τόσο βαθιά που μπορεί να αλλάξει τα πάντα. Εμείς αγαπάμε, λέει, επειδή Εκείνος μας αγάπησε πρώτος. (Α' Ιωάννου 4:19) Η σειρά εδώ δεν είναι λεπτομέρεια. Είναι το παν.
Δεν είναι ότι ο Θεός μάς αγάπησε επειδή πρώτα στραφήκαμε εμείς σ' Αυτόν. Είναι το αντίθετο. Η αγάπη Του προηγήθηκε. Ο απόστολος Παύλος το λέει με ακόμη πιο τολμηρό τρόπο: ο Θεός έδειξε την αγάπη Του όχι περιμένοντας να γίνουμε καλοί, αλλά ενώ ήμασταν ακόμη αμαρτωλοί. (Ρωμαίους 5:8) Πραγματικά, το πρώτο βήμα έγινε ενώ εμείς ήμασταν με την πλάτη γυρισμένη.
Και ο ίδιος ο Ιησούς συνόψισε την αποστολή Του ακριβώς έτσι: ήρθε για να ψάξει και να σώσει αυτό που έχει χαθεί. (Λουκάς 19:10) Δεν ήρθε να βρει τους ήδη βρισκόμενους στο σωστό μέρος. Ήρθε για το χαμένο πρόβατο. Συνεπώς, αν νιώθεις χαμένος, δεν είσαι έξω από την αποστολή Του. Είσαι ακριβώς ο λόγος για τον οποίο ξεκίνησε.
Τι σημαίνει αυτό για εσένα σήμερα
Ας γυρίσουμε εκεί που ξεκινήσαμε. Αν όλο αυτό είναι αλήθεια, τότε αλλάζει η ίδια η ερώτηση που κάνεις. Δεν είναι πια «πώς θα βρω τον δρόμο πίσω στον Θεό;» αλλά «τι κάνω με το γεγονός ότι Εκείνος ήδη με ψάχνει;» Η πρώτη ερώτηση σε βαραίνει. Η δεύτερη σε ξαλαφρώνει. Καταρχήν, σταματάς να κουβαλάς ένα φορτίο που ποτέ δεν ήταν δικό σου να το σηκώσεις μόνος.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε πόνος εξηγείται εύκολα ή ότι κάθε σκοτεινή ώρα έχει μια τακτοποιημένη απάντηση. Υπάρχουν ερωτήματα που μένουν ανοιχτά, και η πίστη δεν είναι το να προσποιείσαι ότι όλα βγάζουν νόημα. Είναι όμως το να εμπιστεύεσαι ότι, μέσα σε αυτά τα ερωτήματα, ο Θεός που σε αναζητά δεν σε έχει εγκαταλείψει. Η αγάπη που δεν τα παρατά δεν σου υπόσχεται ότι θα καταλάβεις τα πάντα. Σου υπόσχεται ότι δεν θα είσαι μόνος.
Αν θέλεις να σκάψεις βαθύτερα σε αυτή την αλήθεια, μαζί με άλλους που κάνουν τα ίδια ερωτήματα, μπορείς να δεις τι προσφέρει το Ελληνικό Βιβλικό Σχολείο Λόγος, όπου η Γραφή μελετάται με σοβαρότητα και ζεστασιά. Όμως μην περιμένεις να νιώσεις έτοιμος. Η αλήθεια είναι πως κανείς δεν ξεκινά έτοιμος. Ξεκινάς απαντώντας σε Εκείνον που σε καλεί πρώτος.
Βασικά σημεία
- 01Ο Θεός που σε αναζητά κάνει πάντα το πρώτο βήμα: η Γραφή δείχνει τον βοσκό που αφήνει τα ενενήντα εννέα και βγαίνει για το ένα χαμένο πρόβατο, χωρίς να περιμένει να επιστρέψεις μόνος.
- 02Η αγάπη που δεν τα παρατά προηγείται της δικής μας. Όπως λέει ο Ιωάννης, εμείς αγαπάμε επειδή Εκείνος μας αγάπησε πρώτος, και ο Χριστός πέθανε για μας ενώ ήμασταν ακόμη μακριά.
- 03Δεν υπάρχει απόσταση τόσο μεγάλη που να σε χάσει: ο ψαλμός βεβαιώνει ότι πουθενά δεν είσαι έξω από την παρουσία και το χέρι Του, ακόμη και στις πιο σκοτεινές ώρες.
- 04Αυτή η κυριαρχία της αγάπης φέρνει ανάπαυση, όχι μοιρολατρία. Δεν εξηγεί γλιστερά κάθε πόνο, αλλά υπόσχεται ότι μέσα στα ανοιχτά ερωτήματα δεν είσαι μόνος.