Ξαπλώνεις το βράδυ και το μυαλό σου τρέχει πίσω. Θυμάσαι τις φωνές που δεν έπρεπε να βγάλεις, τα χρόνια που έλειπες, τον χωρισμό, τα δάκρυα που είδαν. Και έρχεται η σκέψη σαν μαχαίρι: «τα παιδιά μου πλήρωσαν για τα λάθη μου - τα κατέστρεψα ανεπανόρθωτα». Αν το νιώθεις αυτό απόψε, δεν είσαι μόνη. Δηλαδή σχεδόν κάθε μητέρα το έχει σκεφτεί, αργά το βράδυ, με τον κόμπο στον λαιμό.
Θέλω όμως να σου πω κάτι ξεκάθαρα από την αρχή. Αρχικά, αυτή η φωνή σου λέει ψέματα. Όχι ότι δεν έκανες λάθη - όλες κάναμε, καμία δεν ξεφεύγει. Ωστόσο το ότι τα παιδιά σου είναι «τελειωμένα», αυτό απλώς δεν είναι αλήθεια. Ας το δούμε μαζί, σαν δύο φίλες σ' ένα τραπέζι, με ένα ζεστό φλιτζάνι μπροστά μας και χρόνο να μιλήσουμε ειλικρινά.
Το ψέμα όπως το ζεις κάθε μέρα
Το ψέμα δεν φωνάζει. Αντίθετα, ψιθυρίζει. Σου λέει ότι κάθε δυσκολία του παιδιού σου είναι δικό σου σφάλμα. Αργεί να μιλήσει; «Φταίω εγώ». Κλείνεται στο δωμάτιό του; «Το έκανα εγώ έτσι». Παίρνει κακές παρέες; «Εγώ τον έσπρωξα εκεί». Δηλαδή φορτώνεσαι μόνη σου όλο το βάρος, σαν να κρατούσες εσύ και μόνο εσύ το μέλλον τους.
Ωστόσο σκέψου το λίγο πιο ψύχραιμα. Είσαι τόσο δυνατή που μπορείς να «καταστρέψεις» έναν ολόκληρο άνθρωπο μόνη σου; Τα παιδιά μας δεν είναι γλάστρες που τις ποτίζουμε σωστά ή λάθος. Είναι ζωντανές ψυχές με δική τους θέληση, δικές τους επιλογές, δικό τους δρόμο μπροστά τους.
Επιπλέον, πρόσεξε κάτι ύπουλο. Αυτό το ψέμα μοιάζει με ταπεινοφροσύνη, μα δεν είναι. Στην πραγματικότητα σε βάζει στο κέντρο της ιστορίας, σαν να ήσουν εσύ ο μοναδικός παράγοντας. Έτσι σε ρουφάει σε μια ενοχή που δεν σε αφήνει να αγαπήσεις, να ζητήσεις συγγνώμη ή να ελπίσεις. Δηλαδή σε παραλύει την ίδια στιγμή που τα παιδιά σου σε χρειάζονται ζωντανή και παρούσα.
Γιατί δεν στέκει αυτή η σκέψη
Σκέψου πόσοι σπουδαίοι άνθρωποι μεγάλωσαν σε σπίτια γεμάτα λάθη. Για παράδειγμα, παιδιά αλκοολικών έγιναν στοργικοί γονείς. Άλλα, μεγαλωμένα μέσα στο διαζύγιο, έχτισαν γερούς γάμους. Κι όσα έζησαν φτώχεια και φωνές, βρήκαν αργότερα ειρήνη και πίστη. Η ιστορία τους δεν τελείωσε εκεί που φοβόσουν εσύ. Δηλαδή τα λάθη ενός γονιού δεν είναι ποτέ η τελευταία λέξη.
Επιπλέον, υπάρχει κάτι που ξεχνάμε συχνά. Δηλαδή δεν είσαι εσύ ο Θεός του παιδιού σου. Το αγαπάς πιο πολύ απ' τη ζωή σου - μα Εκείνος το αγαπάει ακόμη περισσότερο (Ησαΐας 49:15). Όταν εσύ κοιμάσαι, Εκείνος ξαγρυπνά. Όταν εσύ απουσιάζεις, Εκείνος μένει. Συνεπώς το μέλλον τους δεν κρέμεται μόνο από τα δικά σου χέρια.
Ας είμαστε όμως και δίκαιες με τον εαυτό μας. Τα παιδιά μεγαλώνουν μέσα από χίλιες φωνές, όχι μόνο τη δική σου. Δάσκαλοι, φίλοι, εμπειρίες, το ίδιο τους το ταμπεραμέντο - όλα μετράνε. Για παράδειγμα, δύο παιδιά της ίδιας μάνας, με τα ίδια λάθη, παίρνουν συχνά εντελώς διαφορετικούς δρόμους. Συνεπώς αυτό και μόνο δείχνει ότι δεν είσαι εσύ ο απόλυτος κατασκευαστής της ζωής τους.
Η αλήθεια του Θεού για τα παιδιά μου
Η Αγία Γραφή είναι γεμάτη ανθρώπους που τα έκαναν θάλασσα - και ο Θεός έγραψε πάνω στα συντρίμμια κάτι όμορφο. Για παράδειγμα, ο Δαβίδ ήταν φρικτός πατέρας, κι όμως ο Θεός δεν εγκατέλειψε τη γενιά του. Η χάρη Του δεν δένεται από τα δικά μας λάθη. Αντίθετα, εκεί που περίσσεψε η αμαρτία, ξεχείλισε η χάρη (Ρωμαίους 5:20).
Κανένα παιδί δεν είναι έξω από το άγγιγμα του Θεού. Όσο μακριά κι αν φαίνεται, Εκείνος ξέρει τον δρόμο πίσω. Για παράδειγμα, σκέψου τον άσωτο γιο: έφυγε, ξόδεψε, βούλιαξε στη λάσπη - μα ο πατέρας τον περίμενε κι έτρεξε να τον αγκαλιάσει (Λουκάς 15:20). Έτσι κοιτάζει ο Θεός και τα δικά σου παιδιά. Δεν είναι χαμένη υπόθεση για Εκείνον.
Πρόσεξε επίσης ποιος μιλάει στην παραβολή. Δεν είναι μια τέλεια οικογένεια· είναι ένα σπίτι με πόνο, με έναν γιο που πλήγωσε βαθιά τον πατέρα του. Ωστόσο η αγάπη δεν στέγνωσε. Δηλαδή ακόμη κι όταν τα παιδιά μας απομακρύνονται, η πόρτα του Θεού μένει ανοιχτή και το βλέμμα Του στραμμένο στον δρόμο.
Αν κουβαλάς ενοχές, θυμήσου ότι Εκείνος δίνει πραγματική συγχώρηση. Μπορείς να διαβάσεις περισσότερα στο Τι λέει η Αγία Γραφή για τη συγχώρηση;, γιατί αυτή η συγχώρηση αλλάζει τα πάντα - και το πώς βλέπεις τον εαυτό σου, και το πώς ελπίζεις για τα παιδιά σου.
Πρακτικά βήματα για να βρεις ελπίδα για τα παιδιά σου
Αρχικά, μετάνοια - όχι αυτομαστίγωμα. Διαφέρουν. Το αυτομαστίγωμα σε κρατά κολλημένη στο χθες· η μετάνοια σε γυρίζει στον Θεό και σε ξεκουμπώνει για το αύριο. Πες Του απλά: «Έκανα αυτό το λάθος, λυπάμαι, σε χρειάζομαι». Και πίστεψε ότι σε άκουσε (Α΄ Ιωάννου 1:9).
Έπειτα, αν χρειάζεται, ζήτα συγγνώμη από τα ίδια τα παιδιά σου. Δεν φαντάζεσαι πόση θεραπεία φέρνει μια ειλικρινής «συγχώρεσέ με» από μια μάνα. Επιπλέον, δείχνει στο παιδί πώς μοιάζει η ταπείνωση και η αληθινή αγάπη. Δηλαδή το λάθος σου γίνεται μάθημα ζωής, όχι μυστικό που σαπίζει στο σκοτάδι.
Επιπλέον, πρόσεξε τη γλώσσα που χρησιμοποιείς για τον εαυτό σου. Αν λες όλη μέρα «είμαι κακή μάνα», το πιστεύεις και το ζεις. Αντίθετα, μάθε να λες την αλήθεια: «έκανα λάθη, μα αγαπώ και προσπαθώ, κι ο Θεός με βοηθάει». Έτσι σπας τον φαύλο κύκλο της ενοχής που σε κρατάει ακίνητη.
Τέλος, προσευχήσου γι' αυτά κάθε μέρα. Η προσευχή φτάνει εκεί που εσύ δεν φτάνεις - στην καρδιά τους, στις επιλογές τους, στο μέλλον τους. Και θύμισε στον εαυτό σου ότι έχεις αξία ως μάνα και ως γυναίκα, ανεξάρτητα από τα λάθη σου· γι' αυτό αξίζει να διαβάσεις το Αξίζω κάτι; Η αλήθεια για την αξία της γυναίκας. Αν θες να βαθύνεις στον Λόγο, μπορεί να σε βοηθήσει το Ελληνικό Βιβλικό Σχολείο Λόγος.
Ο Θεός δεν τελείωσε ούτε με σένα ούτε με τα παιδιά σου
Ίσως νιώθεις ότι ήρθες πολύ αργά. Ωστόσο ο Θεός δεν μετράει τον χρόνο όπως εμείς. Συνεπώς ξέρει να επανορθώνει χρόνια που νομίζαμε χαμένα (Ιωήλ 2:25). Δηλαδή ό,τι έφαγαν τα δύσκολα χρόνια, Εκείνος έχει τρόπο να το επιστρέψει - με τρόπους που δεν τους βάζει ο νους μας.
Για παράδειγμα, πόσες ιστορίες ξέρουμε όπου ένα παιδί επέστρεψε στην πίστη ή στην οικογένεια έπειτα από χρόνια μακριά; Σπόροι που σπείραμε με δάκρυα, χωρίς να βλέπουμε τίποτα, βλάστησαν αργότερα. Συνεπώς μην κρίνεις την τελική ιστορία από το σημερινό κεφάλαιο. Το βιβλίο δεν έχει κλείσει.
Τέλος, πάρε μια βαθιά ανάσα απόψε. Δεν κρατάς εσύ το μέλλον των παιδιών σου σφιχτά στη γροθιά σου. Αντίθετα, το κρατάει ένας Πατέρας που αγαπάει περισσότερο, βλέπει μακρύτερα και λυτρώνει βαθύτερα από όσο μπορείς να φανταστείς. Υπάρχει πάντα ελπίδα - και για σένα, και για εκείνα.
Βασικά σημεία
- 01Η φωνή «κατέστρεψα τα παιδιά μου» είναι ψέμα της ενοχής - όχι η αλήθεια του Θεού.
- 02Δεν είσαι εσύ ο Θεός των παιδιών σου· Εκείνος τα αγαπάει και τα φροντίζει περισσότερο από σένα.
- 03Η χάρη του Θεού δεν δένεται από τα λάθη μας· κανένα παιδί δεν είναι έξω από το άγγιγμά Του.
- 04Μετάνοια σημαίνει να γυρίσεις στον Θεό, όχι να τιμωρείς ατέλειωτα τον εαυτό σου.
- 05Πρακτικά βήματα: ειλικρινής μετάνοια, συγγνώμη στα παιδιά, καθημερινή προσευχή, σταθερή ελπίδα.
