«Και είπαν: «Μήπως μόνο στον Μωυσή μίλησε ο Κύριος; Δεν μίλησε και σ' εμάς;». Και ο Κύριος το άκουσε.»
Αριθμοί 12:2
Η επικριτική γλώσσα δεν είναι μικρό «γυναικείο ελάττωμα» που χαμογελάμε γι' αυτό - είναι μια αμαρτία τόσο σοβαρή που σταμάτησε ολόκληρο τον λαό του Θεού στην έρημο. Η Μαριάμ, η μεγάλη αδελφή του Μωυσή, ψιθύρισε λίγες προτάσεις εναντίον του αδελφού της, και το τίμημα δεν το πλήρωσε μόνο εκείνη. Το πλήρωσαν χιλιάδες άνθρωποι που περίμεναν επτά ολόκληρες μέρες στην άκρη του στρατοπέδου.
Ίσως, ωστόσο, αναγνωρίζεις τον εαυτό σου σε αυτή την ιστορία περισσότερο απ' όσο θα ήθελες. Μια φράση που σου ξέφυγε για μια αδελφή στην εκκλησία. Ένα σχόλιο για τον σύζυγο μιας φίλης. Ένα τηλεφώνημα που ξεκίνησε ως «προσευχητικό αίτημα» και κατέληξε, δηλαδή, κουτσομπολιό. Πράγματι, όλες έχουμε αφήσει κάποτε τη γλώσσα μας να τρέξει πιο γρήγορα από την καρδιά μας.
Σ' αυτό το άρθρο θα δούμε μαζί τι έκανε η Μαριάμ, γιατί ο Θεός πήρε τόσο στα σοβαρά την επικριτική της στάση, και - το πιο σημαντικό - πώς η ίδια η γλώσσα που πληγώνει μπορεί να γίνει πηγή θεραπείας και ειρήνης για τους ανθρώπους γύρω σου.
Η επικριτική γλώσσα της Μαριάμ: μία πρόταση που στοίχισε ακριβά
Η αφορμή έμοιαζε μικρή. Ο Μωυσής είχε παντρευτεί μια γυναίκα από άλλον λαό, και η Μαριάμ βρήκε εκεί ένα σημείο για να τον αμφισβητήσει. Όμως η αληθινή ρίζα δεν ήταν ο γάμος του· ήταν, πράγματι, η ζήλια. Έβλεπε τον κόσμο να τιμά τον αδελφό της και αναρωτιόταν: γιατί εκείνος; Δηλαδή, δεν είμαστε από την ίδια οικογένεια;
Έτσι παρέσυρε και τον Ααρών, και μαζί αμφισβήτησαν ανοιχτά την κλήση του Μωυσή. Πρόσεξε πόσο εύκολα ντύνεται η ζήλια με ευσεβή λόγια. (Αριθμοί 12:2) Δεν είπαν «τον φθονούμε»· είπαν «και σ' εμάς δεν μίλησε ο Θεός;». Πόσες φορές κι εμείς κρύβουμε μια πληγωμένη υπερηφάνεια πίσω από μια «δίκαιη ανησυχία»;
Ο Θεός όμως γνώριζε την αλήθεια. Δεν χρειαζόταν, εξάλλου, αποδείξεις. Ήξερε τον πραγματικό χαρακτήρα του Μωυσή και τον περιέγραψε με μία λέξη που η Μαριάμ δεν περίμενε. (Αριθμοί 12:3) Πράγματι, ο άνθρωπος που εκείνη υποτιμούσε ήταν, στα μάτια του Θεού, ο πιο ταπεινός όλων.
Γιατί ο Θεός παίρνει τόσο στα σοβαρά την επικριτική γλώσσα
Όταν ο Κύριος κάλεσε τα τρία αδέλφια μπροστά Του, η οργή Του άναψε - και η Μαριάμ βρέθηκε ξαφνικά καλυμμένη με λέπρα. (Αριθμοί 12:9) Δεν ήταν, ωστόσο, τυχαία η τιμωρία. Η γλώσσα που είχε μολύνει τη φήμη του αδελφού της, τώρα μολύνθηκε η ίδια, ορατά, ώστε να καταλάβει όλος ο λαός πόσο βαριά είναι αυτή η αμαρτία.
Γιατί όμως ο Θεός θεωρεί την επικριτική γλώσσα και το κουτσομπολιό τόσο σοβαρά; Επειδή διασπούν αυτό που Εκείνος αγαπά: την ενότητα. Πράγματι, ένας ψίθυρος μπορεί να κόψει στα δύο και την πιο στενή φιλία. (Παροιμίες 16:28) Δηλαδή, δεν πληγώνεις μόνο ένα πρόσωπο· γκρεμίζεις γέφυρες ανάμεσα σε ανθρώπους που ο Θεός ένωσε.
Επιπλέον, τα κατηγορητικά λόγια δεν λύνουν ποτέ το πρόβλημα· το μεγαλώνουν. Όταν μιλάς σε κάποιον τρίτο αντί να πας κατευθείαν στο πρόσωπο, η πίεση δεν φεύγει - η ένταση απλώς απλώνεται και σε άλλους. Γι' αυτό η αγάπη επιλέγει τον δύσκολο, αλλά θεραπευτικό δρόμο. (Παροιμίες 17:9)
Η αλήθεια για το κουτσομπολιό που κρύβεται πίσω από καλά λόγια
Ας είμαστε ειλικρινείς: το κουτσομπολιό σπάνια έρχεται ντυμένο με κακία. Συνήθως, αντίθετα, φοράει το προσωπικό της συμπόνιας. «Σ' το λέω για να προσευχηθούμε.» «Ανησυχώ πραγματικά γι' αυτήν.» Όμως κάτω από την επιφάνεια κρύβονται, ωστόσο, ερωτήσεις που πρέπει να τολμήσουμε να θέσουμε στον εαυτό μας.
Ρώτησε λοιπόν την καρδιά σου με ειλικρίνεια: Θέλω πράγματι να λυθεί το πρόβλημα, ή απλώς μου αρέσει να το σχολιάζω; Με οδηγεί ζήλια ή υπερηφάνεια; Μήπως θέλω να εκθέσω αυτό το πρόσωπο για να φανώ εγώ καλύτερη; Χρησιμοποιώ την προσευχή ως πρόσχημα για κουτσομπολιό; Αν ήταν για μένα ο λόγος, θα ήθελα να με συζητούν έτσι;
Η Γραφή μάς δείχνει το αντίδοτο στην επικριτική διάθεση: όχι να σκαλίζουμε τα σφάλματα, αλλά να τα σκεπάζουμε με αγάπη. (Παροιμίες 10:12) Αυτό δεν σημαίνει να κρύβουμε την αμαρτία ή να κλείνουμε τα μάτια στο κακό. Αντίθετα, σημαίνει να μην απλώνουμε τη φωτιά εκεί που η αγάπη μπορεί να φέρει θεραπεία.
Πώς να γίνεις ειρηνοποιός γυναίκα στην πράξη
Μια ειρηνοποιός γυναίκα είναι, αντίθετα, εκείνη που αγαπά να λύνει τις διαφορές, όχι να τις τροφοδοτεί. Όταν κάποια έρχεται να σου παραπονεθεί για μια τρίτη, εσύ έχεις μια επιλογή: να ρίξεις λάδι στη φωτιά ή να σβήσεις τα ξύλα. Πράγματι, όπου σταματούν τα ξύλα, σβήνει και η φωτιά. (Παροιμίες 26:20)
Στην πράξη αυτό σημαίνει συγκεκριμένα βήματα. Πρώτον, μην παίρνεις βιαστικά το μέρος κανενός - η μία πλευρά της ιστορίας ποτέ δεν είναι όλη η ιστορία. Δεύτερον, στείλε ευγενικά την κουβέντα πίσω στο σωστό πρόσωπο με μια απλή ερώτηση: «Το έχεις πει σ' εκείνη;» ή «Γιατί μου το λες αυτό εμένα;».
Τρίτον, αν χρειάζεται όντως να μιλήσεις για ένα πρόβλημα, πήγαινε κατευθείαν στο πρόσωπο, ιδιαιτέρως και με αγάπη, όχι πίσω από την πλάτη του. Αυτή η οδός σπέρνει ειρήνη - και ο Θεός υπόσχεται ότι όποιος σπέρνει ειρήνη, θερίζει δικαιοσύνη. (Ιακώβου 3:18) Αν θέλεις να εμβαθύνεις στη βιβλική επίλυση συγκρούσεων, αξίζει να δεις τις μελέτες του Ελληνικού Βιβλικού Σχολείου Λόγος.
Η γλώσσα που θεραπεύει: από την επίκριση στα καλά λόγια
Η ίδια γλώσσα που μπορεί να καταστρέψει, μπορεί όμως και να οικοδομήσει. Η Γραφή μάς καλεί να αφήνουμε να βγαίνει από το στόμα μας μόνο ό,τι χτίζει τον άλλον. (Εφεσίους 4:29) Σκέψου το, για παράδειγμα, όπως μια γυναίκα που σταμάτησε να επικρίνει τον σύζυγό της και άρχισε να τον ενθαρρύνει - και είδε με τα μάτια της να αναζωπυρώνεται μέσα του μια δύναμη που η συνεχής γκρίνια είχε σβήσει.
Πρακτικά, ξεκίνα μικρά. Κάθε μέρα διάλεξε ένα πράγμα που κάποιος δίπλα σου έκανε σωστά και πες το δυνατά. Επιπλέον, αντικατέστησε μια επικριτική παρατήρηση με έναν ειλικρινή έπαινο. Όταν λοιπόν νιώθεις την ανάγκη να κρίνεις, σταμάτα και ρώτα τον εαυτό σου αν τα λόγια σου θα δώσουν χάρη ή θα ρίξουν τον άλλον.
Γι' αυτό άλλωστε η γυναίκα της Παροιμίες 31 μένει στη μνήμη μας - όχι, δηλαδή, για το πόσα είπε, αλλά για το πώς μίλησε. (Παροιμίες 31:26) Άνοιγε το στόμα της με σοφία, και νόμος καλοσύνης ήταν πάνω στη γλώσσα της. Επομένως, αυτή είναι η κλήση σου: όχι να σωπαίνεις από φόβο, αλλά να μιλάς με χάρη που θεραπεύει.
Βασικά σημεία
- 01Η επικριτική γλώσσα δεν είναι αθώο ελάττωμα: η αμαρτία της Μαριάμ καθυστέρησε ολόκληρο τον λαό του Θεού επτά μέρες.
- 02Το κουτσομπολιό συχνά κρύβεται πίσω από καλά λόγια και «προσευχητικά αιτήματα» - έλεγξε τα πραγματικά σου κίνητρα πριν μιλήσεις.
- 03Μια ειρηνοποιός γυναίκα στέλνει την κουβέντα πίσω στο σωστό πρόσωπο και δεν παίρνει βιαστικά το μέρος κανενός.
- 04Αν χρειάζεται να μιλήσεις για ένα πρόβλημα, πήγαινε κατευθείαν στο πρόσωπο, ιδιαιτέρως και με αγάπη, ποτέ πίσω από την πλάτη του.
- 05Η ίδια γλώσσα που πληγώνει μπορεί να θεραπεύσει: αντικατέστησε την επίκριση με καλά λόγια που δίνουν χάρη και οικοδομούν.