«Άλλοι σκορπίζουν, κι όμως πληθαίνουν, κι άλλοι κρατούν περισσότερα απ' όσο πρέπει, κι όμως φτάνουν στη στέρηση.»
Παροιμίες 11:24
«Δεν περισσεύουν χρήματα για να δώσω.» Την πρόταση αυτή την έχεις πει δεκάδες φορές, ίσως και σήμερα. Ακούγεται λογική, υπεύθυνη, ώριμη. Όμως, αν είσαι ειλικρινής με τον εαυτό σου, ξέρεις ότι τις περισσότερες φορές δεν είναι το πορτοφόλι που μιλάει. Είναι ο φόβος. Και ο φόβος φοράει πάντα τη μάσκα της σύνεσης.
Ας το πούμε καθαρά από την αρχή: σπάνια το θέμα είναι αν πραγματικά δεν περισσεύουν χρήματα. Συνήθως το θέμα είναι ότι νιώθεις πως ποτέ δεν θα έχεις αρκετά, οπότε κρατάς το χέρι σου κλειστό «για κάθε ενδεχόμενο». Επιπλέον, μέσα σου ζει η πεποίθηση ότι η ασφάλειά σου εξαρτάται αποκλειστικά από το πόσα κρατάς γερά.
Σε αυτό το άρθρο θα κοιτάξουμε κατάματα αυτό το ψέμα. Θα δούμε πού σε πληγώνει, τι λέει πραγματικά η Βίβλος για την προσφορά χρημάτων, και πώς η γενναιοδωρία δεν σε αδειάζει αλλά σε ελευθερώνει. Όχι με ενοχές, αλλά με αλήθεια που στέκεται σαν άντρας δίπλα σου.
Το ψέμα: «δεν περισσεύουν χρήματα» για κανέναν άλλον
Το ψέμα σπάνια εμφανίζεται ωμό. Αντίθετα, έρχεται ντυμένο λογική. Λες στον εαυτό σου ότι πρώτα πρέπει να τακτοποιήσεις τα δικά σου, μετά βλέπουμε. Όμως το «μετά» δεν έρχεται ποτέ, γιατί ο πήχης του «αρκετά» ανεβαίνει συνεχώς. Πράγματι, όσο περισσότερα έχεις, τόσο περισσότερα φοβάσαι μη χάσεις.
Δες πώς λειτουργεί στην πράξη. Έρχεται μια ανάγκη μπροστά σου, ένας άνθρωπος που δυσκολεύεται, μια προσφορά στην εκκλησία, ένα παιδί που χρειάζεται βοήθεια. Η πρώτη σου σκέψη δεν είναι «πόσο μπορώ να βοηθήσω», αλλά «πόσο θα μου λείψει». Έτσι, αυτόματα, κλείνεις το χέρι. Παρ' όλα αυτά, η Γραφή περιγράφει μια εντελώς αντίστροφη οικονομία.
Ο σοφός των Παροιμιών παρατήρησε κάτι παράδοξο: υπάρχουν άνθρωποι που σκορπίζουν και πληθαίνουν, και άλλοι που σφίγγουν υπερβολικά και καταλήγουν να στερούνται (Παροιμίες 11:24). Δηλαδή το κλειστό χέρι δεν είναι εγγύηση ασφάλειας. Πολλές φορές είναι η ίδια η αιτία της στέρησης που τόσο φοβάσαι.
Πού σε πληγώνει ο οικονομικός φόβος
Ο οικονομικός φόβος δεν μένει στο πορτοφόλι. Αντίθετα, απλώνεται σιγά σιγά παντού. Αρχικά, σου κλέβει τη χαρά. Δεν μπορείς να απολαύσεις αυτά που έχεις, γιατί μετράς συνέχεια αυτά που μπορεί να χάσεις. Επιπλέον, σε κάνει σφιχτό όχι μόνο στο χρήμα αλλά και στην καρδιά, στον χρόνο, στη συγχώρεση.
Στη συνέχεια, πληγώνει τις σχέσεις σου. Η γυναίκα σου, τα παιδιά σου, οι φίλοι σου, μαθαίνουν έναν άντρα που υπολογίζει διαρκώς, που αγχώνεται, που λέει «όχι» από αντανακλαστικό. Δηλαδή, χωρίς να το θέλεις, μεταδίδεις τον ίδιο φόβο στους επόμενους. Τα παιδιά δεν ακούν τι λες για την πίστη, βλέπουν πώς σφίγγεις το χέρι.
Το βαθύτερο όμως τραύμα είναι πνευματικό. Ο Ιησούς προειδοποίησε καθαρά: φυλάξου από την πλεονεξία, γιατί η ζωή του ανθρώπου δεν κρέμεται από τα υπάρχοντά του (Λουκάς 12:15). Όταν λοιπόν στηρίζεις την αξία και την ασφάλειά σου στα ποσά, χτίζεις τη ζωή σου πάνω σε κάτι που μπορεί να εξανεμιστεί σε μια νύχτα.
Η αλήθεια: γιατί όταν δίνεις, δεν περισσεύουν λιγότερα χρήματα
Εδώ είναι η ανατροπή. Η Βίβλος δεν σου λέει απλώς «δώσε». Σου αποκαλύπτει έναν νόμο της πνευματικής οικονομίας: ό,τι σπέρνεις, αυτό θερίζεις. Όποιος σπέρνει με τσιγκουνιά, θερίζει λίγα. Όποιος σπέρνει με αφθονία, θερίζει αφθονία (Β' Κορινθίους 9:6). Η προσφορά χρημάτων δεν είναι απώλεια, είναι σπορά.
Πρόσεξε όμως κάτι κρίσιμο. Ο Θεός δεν θέλει χρήματα που δίνεις με το ζόρι ή με βαριά καρδιά. Θέλει τον δότη που χαίρεται όταν δίνει (Β' Κορινθίους 9:7). Δηλαδή δεν είναι το ποσό που μετράει πρώτα, αλλά η καρδιά. Ένας άντρας που δίνει με ελευθερία, ακόμα και λίγα, είναι πλουσιότερος από έναν που κρατά πολλά με σφιγμένη γροθιά.
Και να η υπόσχεση που τσακίζει τον φόβο: ο Θεός είναι δυνατός να σου δώσει κάθε χάρη με αφθονία, ώστε να έχεις πάντα ό,τι χρειάζεσαι και να περισσεύεις για κάθε καλό έργο (Β' Κορινθίους 9:8). Με άλλα λόγια, δεν δίνεις από το περίσσευμα και μετά αδειάζεις. Δίνεις, και Εκείνος φροντίζει να μη σου λείψει.
Γενναιοδωρία άντρα: σημάδι δύναμης, όχι αδυναμίας
Κάπου μέσα μας νομίζουμε ότι το να κρατάς είναι δύναμη και το να δίνεις είναι αφέλεια. Ωστόσο, η αλήθεια είναι ακριβώς το αντίθετο. Χρειάζεται πραγματική δύναμη για να ανοίξεις το χέρι όταν ο φόβος σου φωνάζει να το κλείσεις. Δηλαδή, η γενναιοδωρία ενός άντρα δεν είναι συναισθηματισμός, είναι θάρρος.
Ο ίδιος ο Ιησούς το είπε με λόγια που κάθε άντρας χρειάζεται να ακούσει: είναι πιο μακάριο να δίνεις παρά να παίρνεις (Πράξεις 20:35). Δηλαδή η αληθινή ανδρική ολοκλήρωση δεν βρίσκεται στο πόσα μάζεψες, αλλά στο πόσους στήριξες. Επιπλέον, ο Παύλος προτρέπει τους εύπορους να μην ελπίζουν στον αβέβαιο πλούτο, αλλά στον Θεό (Α' Τιμόθεο 6:17).
Αυτό σημαίνει να πλουτίζεις σε καλά έργα, να είσαι πρόθυμος να μοιραστείς, ανοιχτός στους άλλους (Α' Τιμόθεο 6:18). Συνεπώς, η γενναιοδωρία δεν είναι κάτι που κάνεις όταν περισσέψουν χρήματα. Είναι ο τρόπος που ζεις, η ταυτότητα ενός άντρα που εμπιστεύεται τον Θεό αντί για το υπόλοιπο του λογαριασμού του.
Πρακτικά βήματα: πώς ανοίγει ξανά το χέρι σου
Η αλλαγή δεν γίνεται με μια απόφαση συναισθήματος, αλλά με συνήθεια. Πρώτον, δώσε πρώτα, όχι τελευταία. Όταν δίνεις από την αρχή, πριν ξοδέψεις σε όλα τα άλλα, εκπαιδεύεις την καρδιά σου ότι ο Θεός είναι η πηγή σου. Ο Μαλαχίας καλεί τον λαό να δοκιμάσει τον Θεό ακριβώς σε αυτό (Μαλαχίας 3:10).
Δεύτερον, βάλε ένα ποσό και κράτησέ το σταθερό. Δηλαδή μην περιμένεις να «νιώσεις» γενναιόδωρος. Αποφάσισε ένα συγκεκριμένο μέρος και δώσ' το με συνέπεια. Τρίτον, θυμήσου ότι όπου βάζεις τα χρήματά σου, εκεί πηγαίνει και η καρδιά σου (Ματθαίος 6:21). Άλλαξε το πού δίνεις, και θα δεις πώς αλλάζει αυτό που αγαπάς.
Τέλος, εμπιστεύσου την υπόσχεση. Ο Θεός υπόσχεται να εκπληρώσει κάθε ανάγκη σου κατά τον πλούτο Του (Φιλιππησίους 4:19). Αν θέλεις να εμβαθύνεις σε αυτή τη βιβλική θεμελίωση, μπορείς να μελετήσεις περισσότερα μέσα από το Ελληνικό Βιβλικό Σχολείο Λόγος. Ο φόβος λέει «δεν περισσεύουν χρήματα». Η πίστη απαντά «ο Θεός μου φτάνει, οπότε μπορώ να ανοίξω το χέρι μου».
Βασικά σημεία
- 01Όταν λες ότι δεν περισσεύουν χρήματα για να δώσεις, συνήθως μιλάει ο φόβος, όχι το πραγματικό υπόλοιπο του λογαριασμού σου.
- 02Η Βίβλος περιγράφει μια αντίστροφη οικονομία: όποιος σπέρνει με αφθονία θερίζει αφθονία, ενώ το κλειστό χέρι οδηγεί συχνά στη στέρηση που φοβάσαι.
- 03Ο Θεός αγαπά τον δότη που δίνει με χαρά και υπόσχεται να εκπληρώσει κάθε ανάγκη σου, ώστε να μη μένεις ποτέ με άδειο χέρι.
- 04Η γενναιοδωρία ενός άντρα είναι σημάδι δύναμης και εμπιστοσύνης στον Θεό, όχι αφέλεια, και χτίζεται με σταθερή συνήθεια, όχι με στιγμιαία διάθεση.